Kat schrikt ineens van alles? Over veiligheid, territorium en jouw onrust

In het kort

Schrikt je kat ineens van alles, dan voelt hij zich minder veilig in zijn territorium. Meestal is er iets veranderd: hij heeft ergens pijn of hoort slechter, er is een nieuw dier, mens of meubel in huis, er loopt een vreemde kat door de tuin, zijn ritme is anders, of jij loopt zelf vol spanning rond. Welke verandering bij jouw kat het hardst binnenkomt, zie je terug in zijn design.
Rode kat die schrikt en blaast met open bek

In deze blog:

Toen we nog in ons vorige huis woonden zag ik Loki, een van mijn drie katten, ‘opeens’ buikschuivend door het huis heen gaan. In eerste instantie kon ik niet achterhalen wat er aan de hand was. Er leek geen oorzaak. Later kwamen we erachter dat hij een angst heeft voor de glazenwasser. Wat de oorsprong precies is, weten we niet. Sterker nog, wij maken geen gebruik van de glazenwasser. En toch kunnen we aan Loki precies zien wanneer de glazenwasser weer in de straat is. Hij hoort het en ‘opeens’ doet hij anders dan normaal.

Het voelt alsof je kat van de ene op de andere dag een andere kat is geworden. Dat is hij niet. Hij laat je iets zien. In deze blog kijken we samen waar dat vandaan komt: eerst naar zijn fysieke gestel, dan een laagje dieper naar zijn design, en ondertussen ook een beetje naar jou.

Sluit eerst medische oorzaken uit bij veranderend gedrag van je kat

Gedrag dat ineens verandert, verdient eerst een blik van de dierenarts. Pijn maakt een kat bijvoorbeeld meer prikkelbaar en schrikachtig. Of een oudere kat die slechter hoort, schrikt vaker omdat hij je niet meer aan hoort komen. Ook minder goed zien, een schildklier die te hard werkt of beginnende ouderdomsdementie kunnen zijn gedrag veranderen.

Is alles medisch in orde of onder controle? Dan begint het interessante deel.

Waarom schrikt je kat ineens van alles? De meest voorkomende oorzaken

“Ineens” voelt als uit het niets. Meestal is er iets veranderd in de wereld van je kat, vaak iets wat jij zelf niet eens als verandering ervaart.

  • Er is iets nieuws in huis. Een ander meubel, een verbouwing, een verhuizing, een kerstboom.
  • Een nieuw dier of mens. Een kitten, een baby, een partner die blijft slapen, een oppas.
  • Er loopt een vreemde kat door de tuin. Jij ziet hem misschien nooit, je kat ruikt en hoort hem wel.
  • Nieuwe geuren. Een ander wasmiddel, een geurkaars, de geur van een ander dier dat je geknuffeld hebt tijdens je lunchpauze.
  • Zijn ritme is anders. Andere werktijden, vakantie, kinderen die thuis zijn.
  • Jouw systeem loopt over. Spanning, verdriet, drukte. Je kat merkt het vaak eerder dan jij.

Waarom de ene kat hier volledig van ondersteboven raakt en de andere er dwars doorheen slaapt, zit in zijn design. Daar kijken we nu naar.

Het wortelcentrum: de basis van veiligheid en territorium

Wil je begrijpen waarom je kat schrikt of uithaalt, dan begin je niet bij zijn gedrag, maar bij zijn Mammalian design. Mammalian Design kun je zien als de gebruiksaanwijzing van je kat, gebaseerd op zijn geboortegegevens.

Met de geboortedatum, -tijd en -plaats van je kat breng ik zijn design in kaart. Je ziet dan welke energiecentra, poorten en kanalen bij je kat gedefinieerd zijn en welke niet. Zo weet je wat bij je kat hoort, en waar hij juist meebeweegt met jou en zijn omgeving. Vaak zijn de exacte geboortegegevens niet bekend, maar dat is geen probleem. Je kat weet ze zelf wel, en ik vraag ze bij hem uit aan de hand van de bekende gegevens en een recente foto. Daarvoor gebruik ik de pendel of de biotensor.

En in die gebruiksaanwijzing begint veiligheid onder andere bij het wortelcentrum.

Wat is een energiecentrum?

Een energiecentrum is een plek in het design van je kat waar een bepaald soort energie samenkomt. Elk centrum heeft zijn eigen thema. Een centrum kan op drie manieren in het design staan:

  • Gedefinieerd: die energie werkt bij je kat consistent, altijd op dezelfde manier.
  • Ongedefinieerd: de energie in het centrum is niet vast, maar er zijn wel een of meer poorten geactiveerd. Een deel van die energie is er dus wel, de rest neemt je kat op uit zijn omgeving.
  • Open: er is geen enkele poort geactiveerd. Je kat neemt de energie van dit centrum helemaal op uit zijn omgeving, en vergroot die soms ook uit.

Het wortelcentrum gaat over veiligheid en territorium. Over het gevoel: dit is mijn plek, hier ben ik veilig.

Bij minimaal zeventig procent van de katten is dat wortelcentrum niet gedefinieerd, dus ongedefinieerd of open. Dat betekent niet dat er iets mis is. Het betekent dat hun gevoel van veiligheid niet vastligt, maar meebeweegt met wat er om hen heen gebeurt. Is de omgeving rustig, dan is je kat rustig. Komt er druk op het territorium, dan kan hij drukker bezig zijn met het verdedigen ervan dan strikt noodzakelijk is. Dan zie je een kat die schrikt van een geluid dat hij gisteren nog negeerde, of die uithaalt waar hij vroeger wegliep.

Mammalian Design van kat Loki met gedefinieerd wortelcentrum
Mammalian Design van kat Loki met gedefinieerd wortelcentrum

Zoals je kunt zien in de afbeelding hoort Loki bij de overige dertig procent. Zijn wortelcentrum is wél gedefinieerd, en toch ging hij buikschuivend door het huis zodra de glazenwasser de straat in kwam. Dat komt door twee dingen. Hij heeft poort 57, waardoor hij geluiden van ver hoort en er een patroon in herkent. En door zijn gezondheidsklachten schiet hij sneller in de angst en verdedigt hij zijn territorium feller dan nodig is. Een gedefinieerd wortelcentrum betekent dus niet dat je kat nooit schrikt. Het maakt hem alleen minder afhankelijk van wat er om hem heen gebeurt.

Je kat schrikt sneller als jij onrustig bent

Ervaar jij veel innerlijke onveiligheid, heb je veel stress of verandert er van alles in je leven, dan kan je kat dat overnemen. Zijn gedrag verandert mee. Hij wordt schrikachtiger, of haalt eerder uit.

Hetzelfde gebeurt als er iets verandert in zijn territorium. Er komt een nieuwe kat bij, een baby, een nieuwe partner die blijft slapen. Voor jou is dat misschien een mooie verandering. Voor je kat is het in de eerste plaats iets nieuws in zijn gebied. Hij meent zich te moeten verdedigen, en de territoriumdrift neemt toe.

Het is niet dat je kat je wil plagen of dat hij opeens een probleemkat is. En laat ik duidelijk zijn: wanneer je kat opeens angstig of schrikachtig is, dan is dat niet jouw schuld. Zie het veranderende gedrag als informatie. Je kat laat zien dat er iets in de basis wankelt. Misschien zelfs wel in jouw basis. Dat is informatie waar je iets mee kunt.

Waarom de ene kat schrikachtiger is dan de andere

In deze blog hebben we tot nu toe gekeken naar het wortelcentrum. Maar wanneer je nog een laagje dieper wilt kijken, dan kom je bij de poorten en kanalen.

Wat is een poort en wat is een kanaal?

Een poort kun je zien als een eigenschap. Is een poort geactiveerd, dan heeft die eigenschap een consistente aanwezigheid in het design van je kat. Is hij dat niet, dan hangt het van de interactie met een ander dier of een mens af hoe die eigenschap naar voren komt.

Twee poorten die elkaar aanvullen vormen samen een kanaal, en een kanaal kun je zien als een kwaliteit. Is een kanaal gedefinieerd, dan is de uiting ervan ook consistent: eigenlijk altijd op dezelfde manier.

Je kat heeft vijftien poorten, verdeeld over drie groepen: vriendschap, territoriaal en alfa. Ik noem ze de furry friend, de bodyguard en de trendsetter.

Territoriale poorten

Twee poorten uit de territoriale groep spelen bij schrikachtigheid en uithalen vaak een rol, namelijk poort 28 en poort 38.

Poort 28 gaat over angst en over horen. Het is een territoriale poort die vooral getriggerd wordt door geluid. Een kat met deze poort luistert scherp, want zijn veiligheid hangt af van wat hij op tijd hoort aankomen. Een onverwacht geluid zet hem meteen op scherp.

Poort 38 gaat over verdedigen. Eerst doen, dan denken. Deze kat schiet eerst in de verdediging en komt er daarna achter dat dat misschien niet zo handig was. De blazende kat, de kat die uithaalt naar een hand die alleen wilde aaien.

Poort 38 zit in het wortelcentrum, poort 28 in het miltcentrum (het miltcentrum gaat over oerinstinct en stress). Heeft je kat ze allebei, dan vormen ze samen een kanaal dat die twee centra verbindt, en dat kanaal draait om strijd. De angst roept de felheid op, de felheid beschermt tegen de angst. Dat is niet iets wat je hem per definitie kunt afleren. Het hoort bij deze kat. Wat je wel kunt doen, is hem begrijpen, en zorgen dat hij die strijd niet vaker hoeft te voeren dan nodig is.

Vuurwerk, visite en een kerstboom als indringer

Rond de feestdagen komt dit allemaal samen. Er komt visite over de vloer, het ritme in huis verschuift en er knalt hier en daar al vuurwerk. En dan verschijnt er ineens een kerstboom in de woonkamer.

Voor jou is dat gezellig. Voor je kat is het een indringer in zijn territorium. In het gunstigste geval gaat de boom om en worden de ballen eruit getikt. In het ongunstigste geval krijgt je kat er zoveel stress van dat hij angstig of schrikachtig wordt, misschien zelfs agressief, of naast de bak gaat plassen.

En wij? Wij lopen aan het eind van het jaar ook over van de laatste moetjes en gedoetjes. Ons emmertje is aardig vol. Een kat met een wortelcentrum dat niet gedefinieerd is, voelt dat haarfijn.

Wil je weten wat jouw kat rond visite, oppas en de kerstboom nodig heeft? Vraag dan gratis De
Feestdagen Gids voor jouw kat aan.

Poorten met een auditieve trigger

Heeft je kat daarnaast poorten in zijn design die gevoelig zijn voor geluid, dan telt dat dubbel. Zo reageert poort 28 op geluid. Poort 57 gaat over geluiden herkennen en het patroon erachter halen. En vormt poort 57 een kanaal met poort 20 (hier en nu), dan gaat het ook over geluiden herkennen, maar altijd in het nu. Daar zit geen leercurve in. Is zo’n kat de eerste keer bang voor vuurwerk, dan leert hij dat niet af. Dat is vervelend, maar het is wat het is. Wat wel helpt: begrip, en aanwezig zijn voor je kat als het knalt.

Wat je kunt doen als je kat ineens van alles schrikt

Je hoeft het gedrag van je kat niet koste wat het kost op te lossen, dat lukt soms ook niet. Je kunt zijn territorium wel veiliger maken.

  • Geef hem een vaste schuilplek waar niemand hem stoort, ook visite niet. Hoog of afgesloten, waar hij kan luisteren zonder gezien te worden.
  • Laat hem wennen aan wat nieuw is. Zet de kerstboom eerst kaal neer en laat je kat er rustig omheen snuffelen voordat de versiering erin gaat.
  • Houd zijn ritme vast. Eten, spelen en slapen op vaste momenten, ook als het druk is in de aanloop naar de kerstvakantie.
  • Straf nooit als hij uithaalt. Een kat die uithaalt of blaast, doet dat omdat hij schrikt of angstig is. Zijn eerste natuurlijke reactie is dus verdedigen. Straf leert hem alleen dat het onveilig is om op zijn instinct te vertrouwen. Geef hem ruimte en laat hem zelf terugkomen.
  • Wees er als het vuurwerk knalt. Blijf in de buurt, rustig en aanwezig, zonder hem in zijn angst te bevestigen. Er wordt wel eens gezegd dat je katten niet mag troosten wanneer deze angstig zijn, maar daar ben ik het niet mee eens. Het is wel wat anders als je je kat gaat bevestigen in de angst. Maar als jij gewoon aanwezig bent en je kat ziet voor wat die is, bang, dan is daar in mijn ogen niets mis mee.
  • Kijk naar je eigen emmertje. Wat kun jij deze weken laten vallen? Wanneer jij relaxter de drukke feestdagenperiode instapt, heeft dat een direct effect op je kat (en je kinderen!).

Mogelijke vragen die open blijven staan

In deze blog zijn veel mogelijke vragen beantwoord rondom het gedrag van je kat dat ‘ineens’ anders is dan normaal. Nu kan ik me voorstellen dat er een paar nieuwe vragen naar boven zijn gekomen. Ik beantwoord de meest voorkomende vragen hieronder.

Wat als ik de geboortegegevens van mijn kat niet weet?

Dat is geen probleem. Weet je de geboortedatum of -tijd van je kat niet, bijvoorbeeld omdat hij uit het asiel komt, dan vraag ik die uit met behulp van een recente foto en de pendel of de biotensor. Hoe dat werkt, lees je op de pagina van de Mammalian Design Code.

Gaat het schrikken van mijn kat vanzelf weer over?

Dat hangt af van waar het vandaan komt. Is het wortelcentrum van je kat niet gedefinieerd en reageert hij op een verandering in huis of in jou, dan zakt het vaak weer als zijn territorium (en jij) weer rustiger worden. Heeft hij een kanaal als 28-38 of 20-57, dan hoort het bij hem. Dan gaat het niet per se weg, maar kun je wel leren er samen mee om te gaan.

Wat doe ik met mijn kat tijdens oud en nieuw?

Houd hem binnen, doe de gordijnen dicht en zorg dat zijn schuilplek klaarstaat voordat het knallen begint. Blijf zelf in de buurt, rustig en aanwezig, zonder hem in zijn angst te bevestigen. Is je kat elk jaar extreem angstig, overleg dan op tijd met je dierenarts over ondersteuning. Zo zijn er homeopathische rustgevers beschikbaar of feromonenstekkers die je kat kunnen ondersteunen.

Je kat schrikt niet zomaar

Schrikt je kat ineens van alles, dan is er iets veranderd. Sluit eerst uit dat het zijn lijf is. Kijk daarna naar zijn design: bij de meeste katten is het wortelcentrum niet gedefinieerd, en dan beweegt zijn gevoel van veiligheid mee met alles wat er in huis en in jou gebeurt. En wil je een laagje dieper, kijk dan naar poorten als 28, 38 en 57. Die vertellen je wat bij je kat hoort, en wat je dus niet hoeft af te leren.

Weet je hoe je kat in elkaar zit, dan stop je met vechten tegen zijn gedrag en ga je zien wat hij nodig heeft.

Is het wortelcentrum van jouw kat gedefinieerd? Heeft hij poort 28, 38 of 57? Met de Mammalian Design Code zie je hoe jouw kat in elkaar zit. Bekijk de Mammalian Design Code

```html
Mammalian Design Code

De Mammalian Design Code

€15,- · De blauwdruk van jouw kat

Je kat spreekt een taal die jij nog niet kent. Dit is de vertaling.

Een gepersonaliseerde energetische blauwdruk van jouw kat. Geen gedoe, wel helderheid.

Ik wil de Code van mijn kat

Binnen 5 werkdagen in je mailbox

```
Esther Goedhart
Over Esther Goedhart

Esther vertaalt wat onzichtbaar is in woorden, zodat jij jezelf weer ziet. Ze gebruikt de kat als ingang, spiegel en marker van energie. Haar werkwijze is gebaseerd op de Mammalian Soul Methode™.

Gratis: De Feestdagen Gids voor jouw kat Vraag hem aan